EPR in Duitsland: LUCID, duaal systeem en de VerpackDG

Wie moet zich in Duitsland registreren?

Iedereen die verpakkingen met product erin als eerste aan Duitse eindgebruikers levert. Voor een webshop of marketplace-verkoper ben jij dat zodra je naar een Duits adres verstuurt, ook als je in Nederland of België gevestigd bent en ook als je via Amazon, Kaufland of eBay verkoopt. Het gaat om alle verpakking die bij de consument belandt: de productverpakking, maar ook de verzenddoos, het vulmateriaal en de tape.

Er is geen drempel. Waar Nederland een grens van 50.000 kg kent, telt in Duitsland elke kilo vanaf de eerste doos. Dat maakt Duitsland voor kleine verkopers het strengste land in de EU.

Stap 1: registreren in LUCID

LUCID is het openbare verpakkingsregister van de Zentrale Stelle Verpackungsregister (ZSVR). Registreren is gratis en gaat online. Je krijgt een registratienummer dat begint met DE. Dat is het nummer dat Amazon en Kaufland van je vragen als ze om je EPR-nummer voor Duitsland vragen.

Het register is openbaar. Iedereen, ook een concurrent of een toezichthouder, kan opzoeken of jouw bedrijf en jouw merken geregistreerd staan. Dat is precies hoe de meeste handhaving begint.

Stap 2: een contract met een duaal systeem

Registreren alleen is niet genoeg. Voor verpakkingen die bij particulieren terechtkomen, moet je deelnemen aan een duaal systeem: een private organisatie die het ophalen en recyclen van verpakkingsafval uit huishoudens organiseert. Bekende systemen zijn onder andere Der Grüne Punkt, Interzero, Landbell en Reclay. Je kiest er zelf één en betaalt per kilo, per materiaal.

Bij het afsluiten schat je in hoeveel kilo je dit jaar per materiaal verwacht. Achteraf geef je de werkelijke hoeveelheden door en wordt er verrekend. Veel systemen hanteren een minimumtarief, dus voor een kleine verkoper zijn de vaste kosten vaak hoger dan de kilo's zelf.

Stap 3: de Datenmeldung aan LUCID

Elke hoeveelheid die je aan je duaal systeem meldt, meld je ook aan LUCID: de Datenmeldung. De ZSVR legt de twee meldingen naast elkaar. Wijken ze af, dan valt dat op. Houd dus één bron van waarheid aan voor je kilo's en neem precies die cijfers over in beide portalen.

Een vaste landelijke datum voor de gewone jaarmelding is er niet: de ritmes volgen je contract met het duale systeem. Dat is ook waarom de deadlinetabel voor Duitsland geen datum toont. Wat wel een vaste datum heeft, is de Vollständigkeitserklärung.

De Vollständigkeitserklärung: 15 mei

Heb je in het afgelopen kalenderjaar meer dan een van deze hoeveelheden aan verpakking op de Duitse markt gebracht, dan moet je uiterlijk 15 mei een Vollständigkeitserklärung (verklaring van volledigheid) indienen, gecontroleerd door een registeraccountant of deskundige:

De meeste kleine en middelgrote webshops blijven hieronder. Maar reken het elk jaar na: de drempel voor papier wordt sneller gehaald dan je denkt, omdat verzenddozen zwaar zijn.

Wat veranderde op 12 augustus 2026: de VerpackDG

Met de Europese PPWR is de Duitse Verpackungsgesetz (VerpackG) vervangen door de Verpackungsrecht-Durchführungsgesetz (VerpackDG). De basis blijft: LUCID-registratie, deelname aan een duaal systeem, de Datenmeldung en de Vollständigkeitserklärung. Wat verandert:

• Gemachtigde verplicht voor buitenlandse verkopers. Onder de oude wet was een Bevollmächtigter een optie. Sinds 12 augustus 2026 moet een verkoper zonder vestiging in Duitsland die rechtstreeks aan Duitse eindgebruikers levert, een gemachtigde in Duitsland aanwijzen en die in LUCID opgeven. LUCID markeert registraties waar die gegevens ontbreken.
• Nieuwe definities. De PPWR splitst de rol van wie de verpakking ontwerpt (verantwoordelijk voor de verpakking zelf) en wie haar op de markt brengt (verantwoordelijk voor EPR). Voor de meeste webshops verandert er in de praktijk weinig: jij blijft degene die registreert en betaalt.
• Registratiegegevens bijwerken. LUCID wordt aangepast aan de Europese begrippen. Controleer of je registratie nog volledig is.

Elektronica en batterijen: stiftung ear

Verkoop je elektrische of elektronische apparaten in Duitsland, dan registreer je je vóór de eerste verkoop bij stiftung ear onder de ElektroG. Je krijgt een WEEE-registratienummer (WEEE-Reg.-Nr. DE gevolgd door acht cijfers) per merk en apparaatsoort. Zonder Duitse vestiging heb je daarvoor een gemachtigde nodig.

Voor batterijen, ook als die in een apparaat zitten, registreer je je eveneens bij stiftung ear, sinds 18 augustus 2025 onder de BattDG. Buitenlandse producenten kunnen zich sindsdien niet meer zelf registreren en hebben een gemachtigde nodig. Meer in de gidsen over elektronica en batterijen.

Amazon, Kaufland en eBay controleren

Sinds 1 juli 2022 moeten marketplaces in Duitsland controleren of hun verkopers aan de verpakkingswet voldoen. Amazon en Kaufland vragen daarom je LUCID-nummer, en voor elektronica je WEEE-nummer. Ontbreekt het, dan worden aanbiedingen in Duitsland geblokkeerd. Lees wat Amazon en Kaufland precies vragen.

Let op: een marketplace controleert alleen of je nummer bestaat, niet of je ook een contract met een duaal systeem hebt en je kilo's correct meldt. Een geaccepteerd nummer betekent dus niet dat je compliant bent.

Boetes en risico's

Onder de Verpackungsgesetz kon een ontbrekende registratie een boete tot 100.000 euro opleveren en ontbrekende systeemdeelname tot 200.000 euro per overtreding. Belangrijker in de praktijk: niet-geregistreerde verpakkingen mogen niet verkocht worden. Concurrenten kunnen je daarnaast via het mededingingsrecht aanspreken, en dat gebeurt in Duitsland ook echt.

Stappenplan voor Duitsland

1. 1Registreer je bedrijf en je merken in LUCID en noteer je registratienummer.
2. 2Wijs een gemachtigde in Duitsland aan als je daar geen vestiging hebt, en geef die op in LUCID.
3. 3Sluit een contract met een duaal systeem op basis van een schatting van je kilo's per materiaal.
4. 4Vul je LUCID-nummer in bij Amazon, Kaufland en andere marketplaces.
5. 5Houd per product bij wat de verpakking weegt, per materiaal, en tel mee hoeveel stuks je naar Duitsland verstuurt. Zie verpakkingsgewicht berekenen.
6. 6Meld de werkelijke hoeveelheden aan je duaal systeem en dezelfde cijfers aan LUCID.
7. 7Controleer elk jaar of je een van de drempels voor de Vollständigkeitserklärung passeert.

Veelgestelde vragen

Lees verder